Grappa · Uitleg
Wat is grappa?
Grappa is een gedistilleerde drank van gefermenteerde druivendraf: de schillen, pitten en steeltjes die na het persen overblijven. De naam is in de Europese Unie voorbehouden aan Italie. Elke distillatie gebeurt onder 86 procent, de fles bevat minstens 37,5 procent alcohol, en de druiven moeten in Italie gegroeid en verwerkt zijn.
| Grondstof | gefermenteerde druivendraf, in het Italiaans vinaccia |
|---|---|
| Europese categorie | categorie 6 van verordening (EU) 2019/787 |
| Alcohol in de fles | minimaal 37,5 procent |
| Distillatie | elke distillatie onder 86 procent, de eerste in aanwezigheid van de draf |
| Wijnmoer | hoogstens 25 kilo per 100 kilo draf, en hoogstens 35 procent van de alcohol |
| Methanol | hoogstens 1.000 gram per hectoliter alcohol van 100 procent |
| Herkomst | druiven uit Italie, distillatie en botteling in Italie |
| Houtrijping | vecchia of invecchiata vanaf 12 maanden, riserva of stravecchia vanaf 18 maanden |
Waarvan wordt grappa gemaakt?
Grappa wordt gemaakt van gefermenteerde druivendraf: de schillen, pitten en steeltjes die overblijven nadat de druiven voor wijn zijn geperst.
De verordening laat toe dat er wijnmoer bij de draf gaat, tot 25 kilo per 100 kilo draf, waarbij hoogstens 35 procent van de alcohol in het eindproduct uit die moer mag komen. De eerste distillatie moet in aanwezigheid van de draf zelf gebeuren en blijft, net als elke volgende, onder 86 procent.
Waarom mag alleen Italie de naam grappa gebruiken?
Grappa is een beschermde geografische aanduiding van Italie. De Italiaanse technische fiche eist druiven uit Italie, vinificatie in Italie en distillatie op Italiaans grondgebied.
Het ministerieel decreet nr. 5389 van 1 augustus 2011 legde die fiche vast en maakte ook botteling in Italie verplicht, met ingang van 1 januari 2013. Een druivendrafdistillaat uit een ander land mag bestaan en verkocht worden, maar mag zich geen grappa noemen.
Wat betekenen invecchiata en riserva op het etiket?
Vecchia of invecchiata staat voor minstens twaalf maanden rijping op hout. Riserva of stravecchia staat voor minstens achttien maanden.
Ongerijpte grappa is helder en heet giovane of bianca. Gerijpte grappa krijgt haar kleur uit het vat, meestal eiken, soms kers of acacia. Kleuren met karamel is de enige toegestane correctie, en zoeten is beperkt tot 20 gram suiker per liter.
Wat is het verschil met marc en tresterbrand?
Marc uit Frankrijk en tresterbrand uit Duitsland en Oostenrijk vallen onder dezelfde Europese categorie als grappa. Het onderscheid zit in de herkomst en de nationale regels.
Categorie 6 van verordening (EU) 2019/787 stelt voor alle drie dezelfde ondergrens: minimaal 37,5 procent alcohol, distillatie onder 86 procent, minstens 140 gram vluchtige stoffen en hoogstens 1.000 gram methanol per hectoliter alcohol van 100 procent. De naam grappa is daarbovenop aan Italie voorbehouden.
Hoe verhoudt grappa zich tot brandy?
Grappa komt van druivendraf, brandy van wijn. De grondstof verschilt en daarmee ook de categorie waarin de Europese verordening beide plaatst.
Brandy valt onder categorie 5, moet van wijn-eau-de-vie gemaakt zijn, minstens 36 procent alcohol bevatten en verplicht op eikenhout rijpen. Grappa valt onder categorie 6, kent geen verplichte houtrijping en moet minstens 37,5 procent bevatten.
Welke grenzen stelt de wet aan een fles grappa?
Grappa moet minstens 37,5 procent alcohol bevatten, elke distillatie blijft onder 86 procent, en er mag hoogstens 1.000 gram methanol per hectoliter alcohol van 100 procent in zitten.
De verordening eist daarnaast minstens 140 gram vluchtige stoffen per hectoliter alcohol van 100 procent. Die ondergrens houdt het karakter van de draf in het distillaat: hoe schoner er gestookt wordt, hoe minder er van de grondstof overblijft.
Zoeten mag tot 20 gram suiker per liter, alleen om de smaak af te ronden. Kleuren mag uitsluitend met karamel. Voor de wijnmoer die bij de draf mag, geldt een dubbele grens: hoogstens 25 kilo per 100 kilo draf, en hoogstens 35 procent van de alcohol in het eindproduct.
Grappa in de winkel in Bathmen
In de winkel in Bathmen staan 39 grappas van 13 verschillende merken. Het alcoholpercentage loopt van 38% tot 43%.
- Bottega Grappa Riserva Privata Barricata 43% · 70 cl · Italië
- Bottega Grappa Tardiva Vendemmia 38% · 50 cl · Italië
- Caffo Grappa Morbida 40% · 70 cl · Italië
- Caffo Vecchia Grappa 40% · 70 cl · Italië
- Castello Grappa Bianca 40% · 70 cl · Italië
- Francoli Grappa 88 Barriques Riserva 42,5% · 70 cl · Italië
- Francoli Grappa Barolo Cask Finish 40% · 50 cl · Italië
- Francoli Grappa Bourbon Cask Finish 40% · 50 cl · Italië
- Francoli Grappa Chardonnay 41,5% · 70 cl · Italië
- Francoli Grappa l'Ambra Moscato Riserva 42,5% · 70 cl · Italië
Korte antwoorden op verwante vragen
- Wat betekent grappa monovitigno?
- Een grappa uit de draf van een enkel druivenras, bijvoorbeeld moscato of nebbiolo. Het ras staat dan op het etiket vermeld.
- Bestaan er regionale grappa-aanduidingen?
- Ja. Naast grappa zijn er beschermde streekaanduidingen zoals Grappa friulana en Grappa trentina.
- Hoe schenk je grappa?
- Jonge, heldere grappa gaat licht gekoeld in een klein glas met een smalle opening. Gerijpte grappa wordt op kamertemperatuur geschonken.
- Is grappa veel sterker dan wijn?
- Ja. Wijn zit doorgaans rond de 12 procent alcohol, grappa moet wettelijk minstens 37,5 procent bevatten.
Verder lezen
Bronnen
- Verordening (EU) 2019/787 betreffende gedistilleerde dranken, EUR-Lex (geraadpleegd 4 september 2026)
- Decreto n. 5389 del 1 agosto 2011, scheda tecnica della Grappa, Ministero delle politiche agricole, via WIPO Lex (geraadpleegd 4 september 2026)
- Technisch dossier Grappa friulana, Europese Commissie, register eAmbrosia (geraadpleegd 4 september 2026)
Deze pagina is geschreven en gecontroleerd door ’t Bockje Bathmen, slijterij aan de Brink 2 in Bathmen. Laatst bijgewerkt op 4 september 2026.
Verkoop van alcohol onder de 18 jaar is verboden. NIX18.
