Wanneer is wijn veganistisch?

Wijn kan sporen van dierlijke herkomst bevatten doordat de kelder dierlijke klaringsmiddelen gebruikt om de wijn helder te krijgen.

Druivensap bevat na de gisting kleine zwevende deeltjes: eiwitten, gistresten en polyfenolen. Om die te laten neerslaan voegt de wijnmaker een klaringsmiddel toe, dat de deeltjes bindt en samen met hen naar de bodem zakt.

Een deel van die middelen komt van dieren. Wie geen dierlijke producten wil, let dus niet op de druif maar op de werkwijze in de kelder.

De OIV noemt als dierlijke klaringsmiddelen gelatine, albumine en eiwit van ei, vislijm, magere melk en caseine.

Daarnaast staat dezelfde lijst een reeks middelen toe die niet van dieren komen: bentoniet en kaolien uit klei, kiezelzuuroplossing, alginaten, plantaardige eiwitten, chitosan en chitine-glucaan uit schimmels, en eiwitextracten uit gist.

Een wijn die uitsluitend met die tweede groep is geklaard, is naar de gangbare uitleg veganistisch.

Klaren maakt troebele wijn helder en kan bij rode wijn een deel van de tannine en de polyfenolen wegnemen.

De OIV noemt drie doelen: de natuurlijke bezinking aanvullen wanneer die te traag verloopt, rode wijnen zachter maken door tannine te binden, en wijn helder krijgen die deeltjes in zweving houdt.

Zonder klaren blijft een wijn drinkbaar, maar hij oogt vaker troebel en kan in de fles alsnog een depot vormen.

Niet altijd: alleen resten van ei en melk zijn verplichte vermeldingen, een verklaring over veganisme is dat niet.

EFSA beoordeelde in 2011 het verzoek om ei-eiwit blijvend van etikettering vrij te stellen en wees dat af, omdat wijn die met ei-eiwit is geklaard bij gevoelige mensen een reactie kan geven. Gedelegeerde Verordening (EU) 2019/33 en Verordening (EU) nr. 1169/2011 regelen hoe die vermelding op de fles komt.

Zet een producent zelf een vermelding of een keurmerk op het etiket, dan is dat een eigen keuze en geen Europees voorschrift.

Ongefilterd betekent niet vanzelf ongeklaard: filteren en klaren zijn twee verschillende stappen in de kelder.

Bij filteren gaat de wijn door een filter dat deeltjes fysiek tegenhoudt. Bij klaren bindt een toegevoegde stof de deeltjes, waarna ze samen bezinken. Een wijn kan geklaard zijn met gelatine en daarna toch ongefilterd op de fles gaan.

Wilt u het zeker weten, vraag het ons dan; wij kijken het bij de producent of op het etiket na.