Wijn · Uitleg

Wat is het verschil tussen champagne, cava en prosecco?

Champagne komt uit de streek Champagne in Frankrijk, cava uit Spanje en prosecco uit Noord-Italië. Champagne en cava krijgen hun bubbels door een tweede gisting in de fles: champagne rijpt minstens 15 maanden, een jaargangchampagne 36 maanden, cava minstens 9 maanden. De meeste prosecco vergist een tweede keer in een gesloten tank en bevat minimaal 85 procent glera.

De kern in cijfers
Champagne, herkomst Alleen uit de afgebakende streek Champagne in Frankrijk
Champagne, methode Tweede gisting in de fles (prise de mousse)
Champagne, rijping Minstens 15 maanden, jaargangchampagne minstens 36 maanden
Cava, methode Traditionele methode, tweede gisting in de fles
Cava, rijping Cava de Guarda 9 maanden, reserva 18, gran reserva 30, paraje calificado 36
Prosecco, herkomst Negen provincies in Veneto en Friuli-Venezia Giulia
Prosecco, methode Tweede gisting in een gesloten tank (methode Martinotti)
Prosecco, druif Minstens 85 procent glera

Waar komen champagne, cava en prosecco vandaan?

Champagne komt alleen uit de streek Champagne in Frankrijk, cava uit afgebakende gebieden in Spanje en prosecco uit negen provincies in Veneto en Friuli-Venezia Giulia.

Het Comité Champagne vat de regel kort samen: champagne komt alleen uit Champagne. De naam hoort bij de plek, niet bij de methode. Wie buiten dat gebied op dezelfde manier werkt, mag het resultaat wel mousserende wijn noemen, maar geen champagne.

Prosecco DOC komt uit de provincies Belluno, Gorizia, Padua, Pordenone, Treviso, Triëst, Udine, Venetië en Vicenza. Cava is een Spaanse oorsprongsbenaming met eigen afgebakende zones.

Hoe komen de bubbels erin?

Champagne en cava vergisten een tweede keer in de fles die je later openmaakt, terwijl de meeste prosecco een tweede keer vergist in een gesloten tank.

Bij champagne en cava gaat er suiker en gist bij in de fles. De koolzuur die daarbij ontstaat kan nergens heen en lost op in de wijn. Die werkwijze heet in Champagne prise de mousse en in Spanje de traditionele methode.

Prosecco spumante wordt gemaakt in een gesloten roestvrijstalen tank, de autoclaaf. Die werkwijze heet de methode Martinotti. De wijn wordt daarna onder druk gebotteld. Prosecco spumante bevat minimaal 11 procent alcohol.

Hoe lang moeten ze rijpen op de gist?

Champagne rijpt minstens 15 maanden in de kelder, een jaargangchampagne minstens 36 maanden, en cava minstens 9 maanden.

Bij cava horen bij langere rijping ook andere namen. Een reserva ligt minstens 18 maanden, een gran reserva minstens 30 maanden en een cava de paraje calificado minstens 36 maanden. De langst gerijpte klassen mogen alleen als brut nature, extra brut of brut op de markt komen.

Bij prosecco ligt het accent niet op lange rijping. Voor de rosevariant schrijft het reglement wel een tanktijd van minimaal 60 dagen voor.

Welke druiven zitten erin?

Champagne leunt op pinot noir, chardonnay en meunier, cava op macabeo, xarel-lo en parellada, en prosecco moet voor minstens 85 procent uit glera bestaan.

In Champagne beslaat pinot noir 38 procent van het wijngaardoppervlak, chardonnay 31 procent en meunier 31 procent. De overige toegelaten druiven, waaronder arbane, petit meslier, pinot gris en pinot blanc, vullen samen 0,3 procent.

Bij cava zijn daarnaast onder meer chardonnay, subirat parent, pinot noir, garnacha, trepat en monastrell toegelaten. Bij prosecco mag hoogstens 15 procent uit onder meer verdiso, bianchetta trevigiana, perera, chardonnay of pinot bianco komen.

Waarom mag niet alle mousserende wijn champagne heten?

Champagne is een beschermde oorsprongsbenaming, dus alleen mousserende wijn uit de streek Champagne die aan het reglement voldoet mag die naam dragen.

Zo werkt het ook bij de andere twee. Cava en prosecco zijn eveneens beschermde namen met een eigen reglement over gebied, druiven, methode en rijping. De naam op het etiket is dus geen stijlaanduiding maar een herkomstgarantie.

Wil je weten wat je in handen hebt, kijk dan naar de naam van het gebied en naar de zoetheidsaanduiding. Samen vertellen die meer dan het woord bubbels.

Champagne en mousserende wijn in de winkel in Bathmen

In de winkel in Bathmen staan 122 champagnes en andere mousserende wijnen van 56 verschillende merken uit 9 landen. Het alcoholpercentage loopt van 2% tot 13,5%.

Alle wijn filteren

Korte antwoorden op verwante vragen

Is cava hetzelfde als champagne?
Nee. Cava wordt met dezelfde tweede gisting in de fles gemaakt, maar komt uit Spanje en volgt een eigen reglement met een minimumrijping van 9 maanden.
Is prosecco altijd zoet?
Nee. Prosecco bestaat in verschillende zoetheidsgraden. Op het etiket staat bijvoorbeeld brut, extra dry of dry, en die woorden hebben vaste suikergrenzen.
Waarom staat er op de meeste champagne geen jaartal?
Zonder jaartal is het een blend van meerdere oogstjaren, die minstens 15 maanden rijpt. Een jaargangchampagne komt uit een enkel jaar en rijpt minstens 36 maanden.
Wat is crémant?
Crémant is Franse mousserende wijn die met een tweede gisting op fles wordt gemaakt buiten de streek Champagne, met eigen appellatieregels per gebied.

Verder lezen

Bronnen

  1. Presentation of the AOC Champagne, Comité Champagne (geraadpleegd 4 september 2026)
  2. Champagne and its grape varieties, Comité Champagne (geraadpleegd 4 september 2026)
  3. Categories and types of Cava, Consejo Regulador del Cava (geraadpleegd 4 september 2026)
  4. Production regulation, Consorzio Tutela Prosecco DOC (geraadpleegd 4 september 2026)

Deze pagina is geschreven en gecontroleerd door ’t Bockje Bathmen, slijterij aan de Brink 2 in Bathmen. Laatst bijgewerkt op 4 september 2026.

Verkoop van alcohol onder de 18 jaar is verboden. NIX18.

Bericht als er iets bijzonders binnenkomt

Van een zeldzame botteling hebben we vaak maar een paar flessen, en die zijn meestal binnen een week weg. Laat je e-mailadres achter, dan krijg je bericht zodra er wijn binnenkomt die de moeite waard is. Geen wekelijkse reclame.

Je krijgt eerst een mail om te bevestigen. Uitschrijven kan altijd. Wij verkopen geen alcohol aan personen onder de 18 jaar. NIX18.