Alcoholvrije bubbels

Nee. Champagne is sinds een decreet uit 1936 een erkende Franse oorsprongsbenaming (AOC). Het Comité Champagne, opgericht in 1941, heeft als een van zijn kerntaken die naam wereldwijd te beschermen. Het lastenboek schrijft onder meer een strikt afgebakend gebied voor, een tweede gisting in de fles en een minimale rijping van 15 maanden, of 36 maanden voor een jaargang.

Daarbovenop komt de Europese regel: wijnen met een beschermde oorsprongsbenaming mogen alleen gedeeltelijk worden ontalcoholiseerd. Een volledig ontalcoholiseerde fles valt buiten de regels voor beschermde benamingen en mag de naam champagne dus niet dragen. Wie naar alcoholvrije champagne zoekt, komt in de praktijk uit bij alcoholvrije mousserende wijn uit andere streken.

Eerst wordt gewone wijn gemaakt, daarna wordt de alcohol eruit gehaald. De internationale wijnorganisatie OIV legde in 2012 vast welke scheidingstechnieken daarvoor zijn toegestaan: gedeeltelijke vacuümverdamping, membraantechnieken en destillatie. Verordening (EU) 2021/2117 verwijst voor ontalcoholisering naar de resoluties van de OIV.

De OIV stelt er voorwaarden aan. Wijn met een sensorisch gebrek mag niet worden ontalcoholiseerd, het verwijderen van alcohol mag niet samengaan met het verhogen van het suikergehalte in de bijbehorende most, en het proces staat onder toezicht van een oenoloog of gespecialiseerde technicus. Hoeveel alcohol er wordt weggehaald, hangt af van de productcategorie die de maker voor ogen heeft.

Op dit moment geldt de vermelding 'gedealcoholiseerd' voor wijnproducten met een werkelijk alcoholgehalte van ten hoogste 0,5 procent. Ligt het gehalte boven 0,5 procent maar onder het minimum van de oorspronkelijke categorie, dan heet het 'gedeeltelijk gedealcoholiseerd'. Dit staat in Verordening (EU) 2021/2117, die ook de regels voor beschermde benamingen aanpaste.

Die termen veranderen. Verordening (EU) 2026/471 van 24 februari 2026 vervangt ze door 'alcoholvrij' tot en met 0,5 procent, met de toevoeging '0,0 %' als het gehalte niet hoger is dan 0,05 procent. Boven 0,5 procent komt een aparte vermelding voor verlaagd alcohol, als het gehalte minstens 30 procent onder het minimum van de oorspronkelijke categorie ligt. Die etiketregels gelden vanaf 19 september 2027; flessen die eerder zijn geëtiketteerd, mogen worden verkocht tot de voorraad op is.

Niet als beschermde benaming. Prosecco en cava zijn, net als champagne, beschermde oorsprongsbenamingen. Volgens Verordening (EU) 2021/2117 mogen zulke wijnen alleen gedeeltelijk worden ontalcoholiseerd, en de regels voor beschermde benamingen gelden niet voor mousserende wijn die een volledige ontalcoholisering heeft ondergaan. Een fles met 0,0 procent is daarmee geen prosecco of cava in juridische zin.

Op etiketten staat daarom meestal 'sparkling' of 'alcoholvrij mousserend', soms met de naam van het huis of de druif erbij. Het Catalaanse huis Vilarnau omschrijft zijn 0,0 bijvoorbeeld als een sparkling van parellada en macabeu uit de eigen wijngaarden van Vilarnau d’Espiells. Wel kan een gedeeltelijk ontalcoholiseerde wijn de beschermde naam houden, als het productdossier van die benaming dat toestaat.

In de winkel staan nu 5 flessen alcoholvrije mousserende wijn, uit Spanje en Frankrijk. Uit Spanje komen de Vilarnau Brut 0.0% en de Vilarnau Rosé 0.0%; de witte is volgens het huis gemaakt van parellada en macabeu. Freixenet is er met de Alcohol Free Sparkling Rosé. Verder staan de Al Mercado Brut Blanco 0.0 De-Alcoholized Sparkling en de DIVIN Sparkling Sauvignon Blanc in het schap. Het exacte alcoholgehalte staat op het etiket van elke fles; vraag gerust als u wilt weten wat een vermelding betekent.

Wilt u weten wat er op een etiket staat, of zoekt u iets voor een feest of een toost zonder alcohol? Bel gerust of kom langs bij ’t Bockje aan de Brink 2 in Bathmen.

De winkel staat aan de Brink 2 in Bathmen. Open dinsdag tot en met vrijdag van 09.00 tot 18.00 uur en zaterdag van 09.00 tot 17.00 uur. Voor advies belt u 0570 541 278 of mailt u naar info@bockje.nl.