Bitter · Uitleg
Wat is een kruidenbitter?
Een kruidenbitter is een gedistilleerde drank met een overheersend bittere smaak, gemaakt door kruiden, wortels, schors of citrusschil te laten trekken. In Verordening (EU) 2019/787 valt hij onder categorie 30, bitter of bitter. Beerenburg heeft in dezelfde bijlage een eigen categorie, nummer 43. Nederland, Duitsland en Italië hebben elk hun eigen stijl.
| Wettelijke categorie | Categorie 30 van Verordening (EU) 2019/787: bitter of bitter |
|---|---|
| Beerenburg | Eigen categorie 43 in dezelfde bijlage |
| Aantal categorieën in bijlage I | 44 |
| Nederlandse stijl | Beerenburg, jachtbitter en streekbitters |
| Duitse stijl | Kräuterlikör, zoals Jägermeister, Underberg en Kümmerling |
| Italiaanse stijl | Amaro, zoals Averna, Montenegro en Ramazzotti |
| Alcoholondergrens gedistilleerd | 15% vol |
| Leeftijdsgrens | 18 jaar, Alcoholwet artikel 20 |
Hoe wordt een kruidenbitter gemaakt?
Een kruidenbitter ontstaat door kruiden, wortels, schors, zaden of citrusschil in alcohol te laten trekken en het aftreksel daarna aan te lengen.
Elke maker houdt het eigen kruidenrecept voor zich. Op het etiket staan de verkoopbenaming en het alcoholpercentage; de samenstelling meestal niet.
Hooghoudt in Groningen, een familiedistilleerderij die sinds 1888 bestaat, maakt naast jenever ook beerenburg en kruidenbitters. Zuidam in Baarle-Nassau meldt geen kunstmatige geur-, kleur- en smaakstoffen te gebruiken.
Waarom heeft Beerenburg een eigen categorie?
Beerenburg staat als nummer 43 in bijlage I van Verordening (EU) 2019/787, tussen de 44 categorieën gedistilleerde dranken, met de schrijfwijzen Berenburg en Beerenburg.
Daarmee is het een van de weinige Nederlandse benamingen met een eigen plek in die lijst. De meeste bitters vallen simpelweg onder nummer 30.
In het schap in Bathmen staan de beerenburgen bij de bitters. Merken die je daar tegenkomt zijn onder meer Sonnema, Boomsma, Weduwe Joustra, Hooghoudt en Gorter.
Wat is het verschil tussen de Nederlandse, Duitse en Italiaanse stijl?
De Nederlandse stijl draait om beerenburg en jachtbitter, de Duitse om de Kräuterlikör en de Italiaanse om de amaro.
Duitse etiketten dragen vaak het woord Kräuterlikör, ook als het product als bitter wordt gedronken. Jägermeister, Underberg en Kümmerling horen bij die groep.
Italiaanse amari worden na het eten geschonken. Averna, Montenegro, Ramazzotti, Fernet-Branca en Vecchio Amaro del Capo staan in dat deel van het schap.
Is een kruidenbitter hetzelfde als een kruidenlikeur?
Kruidenbitter en kruidenlikeur zijn in Verordening (EU) 2019/787 twee verschillende categorieën: bitter is nummer 30, likeur nummer 33.
Het verschil zit in het suiker. Een likeur moet minstens 100 gram suiker per liter bevatten; bij bitter is de bittere smaak het kenmerk waar de categorie op berust.
Op etiketten lopen de woorden door elkaar. Nederlandse flessen dragen soms kruidenlikeur en Duitse Kräuterlikör, terwijl het product in de winkel bij de bitters staat.
Hoe schenk je een kruidenbitter?
Een kruidenbitter wordt meestal puur en koud geschonken, in een klein glas, voor of na het eten.
Beerenburg gaat in Nederland vaak uit de vriezer of uit de koelkast. Italiaanse amari worden eerder op kamertemperatuur of met een blokje ijs gedronken.
Er is geen voorschrift; het is een gewoonte die per streek verschilt. Wat wel vaststaat: vanaf 18 jaar. NIX18.
Welke kruidenbitters staan er in Bathmen?
In de winkel in Bathmen staan 92 kruidenbitters uit Nederland, Duitsland en Italië van 48 verschillende merken uit 3 landen. De prijzen lopen van € 1,00 tot € 135,99. Het alcoholpercentage loopt van 10% tot 60,11%.
- Achterhoekertje Kruidenlikeur 22% · 70 cl · Nederland
- Akkefietje 30% · 50 cl · Nederland
- Averna Amaro 29% · 100 cl · Italië
- AVERNA Amaro Sicillano 32% · 70 cl · Italië
- Battums Bockjesnat 30% · 70 cl · Nederland
- Battums Bockjesnat 30% · 100 cl · Nederland
- Battums Bockjesnat 30% · 35 cl · Nederland
- Battums Kruidenbitter 30% · 50 cl · Nederland
- Battums Kruidenbitter Mini 30% · 5 cl · Nederland
- Boomsma Beerenburg Kruik 30% · 50 cl · Nederland
Korte antwoorden op verwante vragen
- Is Jägermeister een kruidenbitter?
- Op het etiket staat Kräuterlikör. In het schap in Bathmen staat de fles bij de kruidenbitters.
- Wat is het verschil tussen beerenburg en kruidenbitter?
- Beerenburg is een aparte categorie, nummer 43 in Verordening (EU) 2019/787. Kruidenbitter in het algemeen valt onder categorie 30.
- Hoeveel alcohol zit er in een kruidenbitter?
- Dat verschilt per fles. Een gedistilleerde drank heeft minstens 15% alcohol; het percentage staat altijd op het etiket.
- Is amaro een kruidenbitter?
- Ja. Amaro is het Italiaanse woord voor bitter en valt onder dezelfde categorie 30 van Verordening (EU) 2019/787.
- Vanaf welke leeftijd mag je kruidenbitter kopen?
- Vanaf 18 jaar. Artikel 20 van de Alcoholwet verbiedt het verstrekken van alcohol aan wie die leeftijd niet heeft bereikt.
Verder lezen
Bronnen
- Verordening (EU) 2019/787 betreffende gedistilleerde dranken, EUR-Lex, Europese Unie (geraadpleegd 2026-09-06)
- Regulation (EU) 2019/787, Annex I: categories of spirit drinks, legislation.gov.uk, The National Archives (geraadpleegd 2026-09-06)
- Hooghoudt, familiedistilleerderij sinds 1888, Hooghoudt, Groningen (geraadpleegd 2026-09-06)
- Zuidam Distillers, Zuidam Distillers, Baarle-Nassau (geraadpleegd 2026-09-06)
- Alcoholwet, Overheid.nl (geraadpleegd 2026-09-06)
- NIX18, Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (geraadpleegd 2026-09-06)
Deze pagina is geschreven en gecontroleerd door ’t Bockje Bathmen, slijterij aan de Brink 2 in Bathmen. Laatst bijgewerkt op 7 september 2026.
Verkoop van alcohol onder de 18 jaar is verboden. NIX18.