Gamay

Gamay is een blauwe druif met kleurloos sap. Daar verwijst de volledige naam naar: gamay noir à jus blanc, gamay zwart met wit sap. Het Duitse rasregister VIVC voert de druif onder de hoofdnaam Gamay Noir, met Frankrijk als land van herkomst.

Volgens dat register is met DNA-markers bevestigd dat gamay afstamt van Heunisch Weiss, in Frankrijk gouais blanc genoemd, en pinot noir. Inter Beaujolais beschrijft gamay ook als een natuurlijke kruising van die twee. De druif wordt in de streek al sinds het begin van de zeventiende eeuw verbouwd. Voor de druifluis (phylloxera) stond gamay volgens Inter Beaujolais verspreid over grote delen van Frankrijk.

Omdat bijna alle wijngaarden van de Beaujolais met gamay beplant zijn. Volgens Inter Beaujolais staat ongeveer de helft van alle gamay ter wereld in deze streek, en is in de twaalf Beaujolais-appellaties zo'n 97 procent van de wijngaarden met gamay beplant. De rest is vooral chardonnay voor witte wijn.

De wijngaard loopt zo'n 55 kilometer van noord naar zuid, op minder dan een half uur van Lyon. In het zuiden liggen kleiige, soms kalkrijke heuvels; in het noorden overheersen zanderige, half granieten bodems. Gamay levert er vooral rode wijn, en in de appellaties Beaujolais en Beaujolais-Villages ook rosé.

Het verschil zit in de plek op het etiket. De Beaujolais telt twaalf AOC's: twee regionale en tien gemeentelijke.

• Beaujolais: de regionale appellatie, vooral in het zuidelijk deel van de streek.
• Beaujolais-Villages: de tweede regionale appellatie, eveneens in het zuidelijk deel.
• De tien crus: Brouilly, Chénas, Chiroubles, Côte de Brouilly, Fleurie, Juliénas, Morgon, Moulin-à-Vent, Régnié en Saint-Amour. Deze liggen in het noorden, op de zanderige, half granieten bodems.

Op een fles uit een cru staat vaak alleen de naam van de cru, zoals Morgon of Fleurie, en niet het woord Beaujolais. Wie dat weet, herkent op het schap meteen een gamay uit de Beaujolais.

Macération carbonique is een manier van vergisten met hele, ongekneusde trossen. Decanter omschrijft het als een vorm van vergisting met hele trossen, die het vaakst met gamay en de Beaujolais wordt verbonden, al niet uitsluitend.

In de Beaujolais gaat het vaak om de semi-carbonische variant. Inter Beaujolais beschrijft hoe de met de hand geplukte trossen gamay noir à jus blanc ongeplet en met steeltjes in de kuip gaan. Bovenin de kuip verdringt koolzuurgas langzaam de zuurstof. Daardoor begint in de bessen zelf een vergisting, de intracellulaire gisting, die kleine hoeveelheden alcohol vormt. Bij de volledig carbonische methode wordt de kuip volgens Decanter afgesloten en met CO2 gevuld.

Beaujolais Nouveau komt elk jaar uit op de derde donderdag van november, aldus Inter Beaujolais. Zo wordt wereldwijd de nieuwe oogst geproefd.

Buiten de Beaujolais staat gamay onder meer in de Loire. Volgens Vins de Loire is de druif daar sterk vertegenwoordigd in Touraine en het Nantais, en is hij een hoofddruif in Coteaux d'Ancenis. Ook met Anjou Gamay en Touraine Gamay worden primeurs gemaakt.

In Zwitserland is gamay volgens Swiss Wine de op twee na meest aangeplante rode druif, met ruim 1.000 hectare, vooral in de kantons Wallis, Vaud en Genève. In de Zwitserse Dôle gaat gamay samen met pinot noir.

Bij ’t Bockje staat gamay vooral uit de crus van de Beaujolais, van verschillende producenten. Zo kunt u Morgon, Fleurie, Juliénas en Moulin-à-Vent naast elkaar zetten.

• Morgon: Domaine des Nugues Morgon, Dominique Piron Morgon 'La Chanaise' en Laurent Perrachon Morgon Corcelette.
• Fleurie: Dominique Piron Fleurie en Fleurie La Roilette van Domaine Bernard Métrat.
• Moulin-à-Vent: Domaine du Granit Moulin-à-Vent Beaujolais en Laurent Perrachon Moulin-à-Vent Terres Roses.
• Juliénas: Laurent Perrachon Juliénas Roche Bleue.

Wilt u weten welke cru bij uw plannen past? Kom langs aan de Brink 2 in Bathmen of bel ons op 0570 541 278.

De winkel staat aan de Brink 2 in Bathmen. Open dinsdag tot en met vrijdag van 09.00 tot 18.00 uur en zaterdag van 09.00 tot 17.00 uur. Voor advies belt u 0570 541 278 of mailt u naar info@bockje.nl.