Wat is gearomatiseerde wodka?

Een wodka heet gearomatiseerd zodra hij een overheersende smaak heeft gekregen die niet uit de grondstof van de wodka zelf komt.

Verordening (EU) 2019/787 zet die drank in een eigen vakje, categorie 31, naast de gewone wodka van categorie 15. Het verschil zit niet in de grondstof en niet in de sterkte, maar in de smaak die er bewust bij is gebracht. Bij gewone wodka mogen alleen aroma’s meekomen die in het distillaat van de vergiste grondstof zitten. Bij gearomatiseerde wodka mag de maker een smaak toevoegen, en die smaak mag de drank overheersen.

Gearomatiseerde wodka moet minstens 37,5 procent alcohol bevatten, precies dezelfde ondergrens als gewone wodka.

De verordening laat op dat punt geen ruimte. Zakt het gehalte onder 37,5 procent, dan mag het woord wodka niet meer als wettelijke benaming op de fles staan. Een drank met vruchtensmaak die lager uitkomt, valt in een andere categorie, meestal likeur, en die begint bij 15 procent alcohol.

Gezoete gearomatiseerde wodka moet onder de 100 gram zoetstof per liter blijven, berekend als invertsuiker.

Die grens is precies de plek waar likeur begint. Likeur moet volgens dezelfde verordening juist minstens 100 gram zoetstof per liter bevatten. Een smaakwodka die zoeter wordt gemaakt, schuift daarmee van de ene categorie naar de andere. Gewone wodka mag maar tot 8 gram zoetstof per liter worden bijgestuurd, en dan alleen om de afdronk af te ronden.

Kleuren is bij gearomatiseerde wodka toegestaan, bij gewone wodka niet.

Voor categorie 31 staat er letterlijk dat de drank gezoet, versneden, gearomatiseerd, gerijpt en gekleurd mag worden. Voor categorie 15 geldt het omgekeerde: wodka blijft ongekleurd. Een fles wodka met een duidelijke kleur is daarom vrijwel altijd een gearomatiseerde wodka of een likeur. Rijpen op hout mag bij categorie 31 eveneens, en ook dat geeft kleur.

De wettelijke benaming van gearomatiseerde wodka mag de naam van de overheersende smaak zijn, gevolgd door het woord wodka.

Zo ontstaan aanduidingen als citroenwodka of vanillewodka, waarbij het woord wodka in elke officiële taal van de Unie mag staan. Staat er alleen wodka op het etiket, zonder smaakaanduiding, dan gaat het om categorie 15. Verder blijft alles gelden wat voor gedistilleerde dranken gebruikelijk is: het alcoholgehalte staat op de fles en verkoop is aan 18 jaar gebonden.

Gearomatiseerde wodka is in cocktailrecepten een vaste ingang; de International Bartenders Association schrijft hem voor in de Cosmopolitan.

Dat recept vraagt 40 milliliter wodka met citroensmaak, 15 milliliter oranjelikeur, 15 milliliter vers limoensap en 30 milliliter cranberrysap. De smaak van de wodka doet daar echt werk: hij vervangt een deel van het fruit dat u anders zou toevoegen. In recepten waarin de basis juist neutraal moet blijven, zoals een Moscow Mule, voegt een smaakwodka een derde richting toe.