Côtes du Rhône: de grote wijn van de Rhônevallei

Côtes du Rhône is een appellation d'origine contrôlée (AOC): een beschermde herkomstbenaming met vaste regels voor gebied, druiven en opbrengst. Het gebied ligt langs de Rhône tussen Vienne en Avignon en omvat delen van de departementen Ardèche, Drôme, Gard, Loire, Rhône en Vaucluse.

Volgens Inter Rhône, de interprofessionele organisatie van de Rhônewijnen, telde het productiegebied in 2025 ruim 26.777 hectare verspreid over 172 gemeenten. De wijn mag rood, rosé of wit zijn, en is altijd stil, dus niet mousserend. De erkenning als AOC dateert van 19 november 1937.

De officiële naam is Côtes du Rhône, met een s achter Côtes. In het dagelijks gebruik ziet u vaak Côte du Rhône of Côte de Rhône, maar op het etiket staat altijd de meervoudsvorm.

De naam is oud. Het cahier des charges van de AOC beschrijft een koninklijk besluit uit 1737 dat voorschreef dat op de bodem van de vaten de letters CDR werden aangebracht, wat stond voor Côte du Rhône, samen met het oogstjaar. Zo was de herkomst van de wijn al in de achttiende eeuw op het vat te herkennen.

Voor rode en rosé Côtes du Rhône zijn grenache, syrah en mourvèdre de hoofddruiven. Samen moeten zij minstens 70 procent van de aanplant uitmaken. Grenache moet minstens 30 procent zijn, behalve in het noordelijke deel, en syrah en mourvèdre samen minstens 20 procent. In rode wijn mogen witte druiven tot 5 procent meedoen.

Witte Côtes du Rhône draait om bourboulenc, clairette, grenache blanc, marsanne, roussanne en viognier, samen minstens 80 procent van de aanplant. Volgens Inter Rhône zijn in totaal 23 druivenrassen toegestaan, plus vier zogeheten VIFA-rassen, die zijn toegelaten met het oog op aanpassing aan het klimaat.

De grens ligt ruwweg bij Montélimar. Het cahier des charges trekt daar een lijn en past de regels voor druiven en rijpheid aan. Ten noorden ervan is het klimaat gematigd continentaal; in het zuiden mediterraan, met hete, droge zomers.

Het noorden is vooral het domein van de crus, zoals Crozes-Hermitage. Grenache is daar voor Côtes du Rhône niet verplicht. Het zuiden levert het grootste deel van de Côtes du Rhône, met grenache als basis. Ook het minimale natuurlijke alcoholgehalte verschilt: 11 procent ten zuiden van Montélimar, 10,5 procent ten noorden.

Côtes du Rhône Villages is een aparte AOC met strengere regels, sinds 1967. Het gebied is kleiner: volgens Inter Rhône 95 gemeenten in de Ardèche, Drôme, Gard en Vaucluse, alle in het zuiden. In 2025 ging het om ruim 8.019 hectare.

In rode Villages moet grenache minstens 40 procent van de aanplant uitmaken en syrah plus mourvèdre samen minstens 25 procent. De toegestane opbrengst is lager: 44 hectoliter per hectare tegen 51 voor gewone Côtes du Rhône. Een aantal dorpen mag de eigen naam op het etiket zetten, zoals Plan de Dieu, Séguret, Sablet en Visan. Daarboven staan de crus, zoals Châteauneuf-du-Pape en Tavel, die alleen hun eigen naam voeren.

In de winkel aan de Brink in Bathmen staan flessen uit dit gebied, van rood tot wit. U vindt er onder meer:

• Ogier: Côtes du Rhône Artésis, rood en blanc, en Côtes du Rhône Villages Plan de Dieu
• Delas Frères: Côtes du Rhône Saint Esprit, rood
• Domaine Brunely: Côtes du Rhône Blanc en Rouge
• Moulin de Meyran: Côtes du Rhône

Zo kunt u een gewone Côtes du Rhône naast een Villages met dorpsnaam zetten en het verschil zelf ervaren. Wilt u weten welke fles past bij uw gerecht of gelegenheid? Bel gerust naar 0570 541 278 of kom langs aan de Brink 2 in Bathmen.

De winkel staat aan de Brink 2 in Bathmen. Open dinsdag tot en met vrijdag van 09.00 tot 18.00 uur en zaterdag van 09.00 tot 17.00 uur. Voor advies belt u 0570 541 278 of mailt u naar info@bockje.nl.