Wanneer worden druiven voor wijn geoogst?

Op het noordelijk halfrond valt de pluk in de nazomer en de herfst, met september en oktober als de drukste maanden.

In Beaune, in de Bourgogne, begint de oogst sinds 1988 gemiddeld op 15 september. In de Elzas werd riesling vroeger in de eerste twee weken van oktober geplukt; tegenwoordig gebeurt dat vaker al in de eerste week van september.

Binnen een land loopt het uiteen. Warme streken in het zuiden zijn eerder klaar dan koele streken in het noorden, en witte druiven gaan meestal voor de rode van hetzelfde bedrijf.

Op het zuidelijk halfrond valt de oogst in de eerste maanden van het kalenderjaar, een half seizoen verschoven ten opzichte van Europa.

Wine Australia raamde de Australische oogst van 2026 op 1,27 miljoen ton, de kleinste in meer dan 25 jaar. Toen dat cijfer bekend was, moest de Europese oogst van datzelfde jaar nog beginnen.

Voor Chili, Argentinië, Zuid-Afrika, Australië en Nieuw-Zeeland geldt hetzelfde ritme. Een jaartal op een fles uit die landen slaat op een pluk vroeg in dat jaar.

Het oogstmoment wordt bepaald door metingen aan de druif: het suikergehalte stijgt, de totale zuren dalen en de pH loopt op.

Onderzoek naar het effect van het klimaat op de wijnbouw volgt precies die drie waarden, omdat ze samen bepalen wat er in de kelder mogelijk is. Daarnaast wordt gelet op de rijpheid van pit en schil, want daar zit de kleur en de tannine.

Het weer beslist mee. Regen vlak voor de pluk of een dreigende schimmelaantasting kan een teler dagen eerder laten beginnen dan gepland.

De oogstdatum volgt de temperatuur van het groeiseizoen, en die verschilt sterk tussen noordelijke en zuidelijke wijngebieden.

De wijnstok doorloopt elk jaar dezelfde stappen: uitlopen, bloei, veraison en pluk. Hoe warmer het seizoen, hoe sneller die stappen op elkaar volgen. In de Elzas is over zeventig jaar gemeten dat het uitlopen 10 dagen, de bloei 23 dagen en de veraison 39 dagen vervroegde.

Hoogte, helling en de nabijheid van water schuiven daar nog eens overheen. Twee percelen in hetzelfde dorp kunnen een week uit elkaar liggen.

In Beaune begon de pluk tussen 1354 en 1987 gemiddeld op 28 september, en tussen 1988 en 2018 dertien dagen eerder.

De reeks uit Beaune loopt over 664 jaar en is de langste aaneengesloten reeks oogstdata die er is. De onderzoekers noemen 1988 het omslagpunt: warme en droge seizoenen waren daarvoor uitzonderingen en zijn daarna de regel geworden.

De OIV meldt dat het weer in beide halfronden de omvang van de oogst van 2025 drukte, het derde jaar op rij met een kleine wereldwijde oogst.