Wijn · Uitleg

Wat betekenen cru, premier cru en grand cru?

Cru staat op een Frans etiket voor een afgebakende herkomst, maar de betekenis verschilt per streek. In de Bourgogne is een cru een perceel: het gebied telt 1.247 climats. In de Champagne is een cru een hele gemeente, en de appellation beslaat meer dan 300 dorpen. In Bordeaux slaat cru classe op een wijnhuis.

De kern in cijfers
Letterlijk Cru komt van het Franse werkwoord croitre, groeien
Bourgogne Cru is een afgebakend perceel, een climat
Aantal climats 1.247, volgens UNESCO
Champagne Cru is een gemeente
Gemeenten in de Champagne Meer dan 300
Bordeaux Cru classe is een wijnhuis, geen perceel
Classificatie van 1855 Opgesteld op verzoek van Napoleon III
Saint-Emilion De classificatie wordt elke tien jaar herzien

Wat betekent cru op een wijnetiket?

Cru staat voor een afgebakende herkomst, maar wat er precies wordt afgebakend verschilt per Franse wijnstreek.

Het woord komt van croitre, groeien, en betekent zoiets als gewas of groeiplaats. Op een etiket is het altijd een aanduiding met een regel erachter, vastgelegd in het regelboek van de appellation.

De valkuil zit in de aanname dat premier cru overal hetzelfde betekent. In de Bourgogne, de Champagne en Bordeaux verwijst het woord naar drie verschillende dingen.

Wat betekenen premier cru en grand cru in de Bourgogne?

In de Bourgogne horen premier cru en grand cru bij een perceel, niet bij een huis of een dorp.

Zo’n perceel heet een climat. UNESCO nam de climats in 2015 op de werelderfgoedlijst en telt er 1.247, elk afgebakend op grond van geologie, waterhuishouding en ligging. De rangorde loopt van regionale wijn via dorpswijn naar premier cru en grand cru.

Op het etiket zie je dus vaak een perceelsnaam staan. Twee huizen kunnen wijn van dezelfde grand cru maken, ieder van hun eigen rijen stokken.

Wat betekent grand cru in de Champagne?

In de Champagne hoort grand cru bij een hele gemeente, niet bij een losse wijngaard.

De appellation Champagne beslaat meer dan 300 gemeenten en dorpen. Een deel daarvan mag grand cru achter de naam zetten, een ander deel premier cru; de aanduiding geldt dan voor alle wijngaarden binnen die gemeentegrens.

Op een fles met grand cru uit de Champagne staat dus een dorpsnaam achter het begrip, geen perceelsnaam.

Wat betekent cru classe in Bordeaux?

In Bordeaux hoort cru classe bij een wijnhuis dat in een classificatie een rang heeft gekregen.

De bekendste lijst is die van 1855, opgesteld op verzoek van Napoleon III, die een duidelijke rangschikking van de beste wijngaarden van Frankrijk wilde tonen. Saint-Emilion, de Graves en de Medoc hebben elk hun eigen lijst; die van Saint-Emilion wordt elke tien jaar herzien.

Een huis kan land bijkopen of verkopen en houdt zijn rang. De aanduiding hangt aan de naam op het etiket, niet aan een perceel.

Wie bepaalt welke wijn een cru mag heten?

De regels per appellation staan in een cahier des charges, opgesteld door de beroepsgroep en goedgekeurd door de Europese Unie.

Het INAO beheert in Frankrijk de erkenning en de bescherming van die herkomstbenamingen, voor ruim 1.200 producten. Onafhankelijke, door het INAO erkende instanties controleren of de regels worden nageleefd.

Een rang als grand cru is dus geen keurmerk van een jury bij elke oogst, maar een vaste aanduiding die aan een perceel, een gemeente of een huis is verbonden.

Welke champagnes staan er in Bathmen?

In de winkel in Bathmen staan 41 champagnes van 17 verschillende merken. De prijzen lopen van € 17,99 tot € 389,99. Het alcoholpercentage loopt van 12% tot 12,5%.

Alle wijn filteren

Korte antwoorden op verwante vragen

Is grand cru altijd beter dan premier cru?
De rangorde zegt iets over de afgebakende herkomst en de regels die daarbij horen, niet over wat jij lekker vindt.
Hoeveel climats telt de Bourgogne?
1.247, volgens de werelderfgoedinschrijving van UNESCO.
Betekent cru in Bordeaux hetzelfde als in de Bourgogne?
Nee. In Bordeaux is een cru classe een wijnhuis, in de Bourgogne is een cru een perceel.
Wat is een cahier des charges?
Het regelboek van een appellation: opgesteld door de beroepsgroep en goedgekeurd door de Europese Unie.
Wat betekent cru in de Beaujolais?
Een van de tien dorpsappellations, zoals Fleurie of Morgon. De streek telt twaalf appellations in totaal.

Verder lezen

Bronnen

  1. AOP, appellation d'origine protegee, INAO, Institut national de l'origine et de la qualite (geraadpleegd 2026-09-05)
  2. Climats, terroirs of Burgundy, UNESCO Werelderfgoedlijst (geraadpleegd 2026-09-05)
  3. Champagne Hillsides, Houses and Cellars, UNESCO Werelderfgoedlijst (geraadpleegd 2026-09-05)
  4. Bordeaux classifications, Conseil Interprofessionnel du Vin de Bordeaux (geraadpleegd 2026-09-05)
  5. Nos 12 appellations, Inter Beaujolais (geraadpleegd 2026-09-05)

Deze pagina is geschreven en gecontroleerd door ’t Bockje Bathmen, slijterij aan de Brink 2 in Bathmen. Laatst bijgewerkt op 5 september 2026.

Verkoop van alcohol onder de 18 jaar is verboden. NIX18.

Bericht als er iets bijzonders binnenkomt

Van een zeldzame botteling hebben we vaak maar een paar flessen, en die zijn meestal binnen een week weg. Laat je e-mailadres achter, dan krijg je bericht zodra er wijn binnenkomt die de moeite waard is. Geen wekelijkse reclame.

Je krijgt eerst een mail om te bevestigen. Uitschrijven kan altijd. Wij verkopen geen alcohol aan personen onder de 18 jaar. NIX18.