Bitter · Uitleg
Wat is oranjebitter?
Oranjebitter is een Nederlandse kruidenbitter of likeur met de smaak van sinaasappelschil en een oranje kleur. Hij hoort bij Koningsdag, dat sinds 2014 op 27 april valt. Om gedistilleerde drank te heten moet er minstens 15 procent alcohol in zitten; vanaf 100 gram suiker per liter draagt hetzelfde product de naam likeur.
| Soort | Kruidenbitter of likeur op sinaasappelschil |
|---|---|
| Kleur | Oranje |
| Wettelijk kader | Verordening (EU) 2019/787 voor gedistilleerde dranken |
| Ondergrens alcohol | 15 procent volume voor de benaming gedistilleerde drank |
| Grens naar likeur | Vanaf 100 gram suiker per liter |
| Vaste dag | Koningsdag, 27 april; op zondag een dag eerder |
| Smaakmaker | Schil van de sinaasappel, vaak de bittere Citrus × aurantium |
| Leeftijdsgrens | 18 jaar, artikel 20 Alcoholwet |
Wat is oranjebitter precies?
Oranjebitter is een oranjekleurige gedistilleerde drank op basis van kruiden en sinaasappelschil, in Nederland gedronken rond Koningsdag.
De samenstelling verschilt per maker. Wat voor elke fles geldt, zijn de etiketregels die horen bij Verordening (EU) 2019/787: benaming, netto-hoeveelheid en alcoholgehalte in procent volume staan in hetzelfde gezichtsveld, in het Nederlands.
Aan de Brink in Bathmen staat oranjebitter tussen de andere Nederlandse kruidenbitters. Vraag gerust wat er in een fles zit; wij lezen het etiket met je mee.
Is oranjebitter een bitter of een likeur?
Het suikergehalte bepaalt de naam: vanaf 100 gram suiker per liter heet het product likeur, daaronder blijft het een gedistilleerde drank.
Die grens hoort bij de Europese regels voor gedistilleerde dranken en wordt door de Nederlandse brancheorganisatie SpiritsNL zo uitgelegd. Voor beide geldt bovendien een ondergrens van 15 procent alcohol per volume.
Op het ene etiket lees je daarom kruidenbitter en op het andere likeur, terwijl beide flessen oranjebitter heten.
Waarom hoort oranjebitter bij Koningsdag?
Oranjebitter dankt zijn plaats op Koningsdag aan de kleur oranje, de kleur van het koningshuis.
Koningsdag valt sinds 2014 op 27 april, de geboortedag van koning Willem-Alexander. Valt 27 april op een zondag, dan wordt Koningsdag een dag eerder gevierd. De datum staat dus elk jaar ruim van tevoren vast.
Wij zetten de oranjebitter in de weken voor 27 april vooraan in het schap. Bestel je voor een straatfeest, bel dan even, dan leggen we het klaar. NIX18: wij verstrekken geen alcohol aan mensen onder de 18 jaar.
Waar komt de smaak van sinaasappelschil vandaan?
De schil van de bittere sinaasappel is een gangbare smaakmaker in likeuren en bitters.
De Royal Botanic Gardens in Kew beschrijven de bittere sinaasappel, Citrus × aurantium, als een kruising die in het wild niet voorkomt en die wereldwijd wordt geteeld. Kew schrijft dat de olie uit de schil als smaakstof in levensmiddelen en likeuren wordt gebruikt en dat de schil zelf als kruiderij dient.
Of een maker bittere sinaasappel, zoete sinaasappel of allebei gebruikt, staat zelden op het etiket. Vraag het ons in de winkel; waar de producent het openbaar maakt, zoeken we het voor je op.
Hoeveel alcohol zit er in oranjebitter?
Het etiket noemt het exacte percentage; voor de benaming gedistilleerde drank geldt een ondergrens van 15 procent alcohol per volume.
Boven die grens verschilt het per fles en per maker. Omdat het percentage per fles anders is, staat het bij ons niet in de tekst maar op het etiket, waar het volgens de Europese etiketregels in procent volume vermeld moet worden, in hetzelfde gezichtsveld als de benaming en de netto-hoeveelheid.
Wil je weten hoe sterk een bepaalde fles is, pak hem dan in de winkel van het schap of bel ons even. Verkoop geldt alleen vanaf 18 jaar, artikel 20 van de Alcoholwet.
Welke Nederlandse kruidenbitters staan er in Bathmen?
In de winkel in Bathmen staan 59 Nederlandse kruidenbitters van 33 verschillende merken. De prijzen lopen van € 3,99 tot € 49,99. Het alcoholpercentage loopt van 22% tot 60,11%.
- Achterhoekertje Kruidenlikeur 22% · 70 cl · Nederland
- Akkefietje 30% · 50 cl · Nederland
- Battums Bockjesnat 30% · 70 cl · Nederland
- Battums Bockjesnat 30% · 100 cl · Nederland
- Battums Bockjesnat 30% · 35 cl · Nederland
- Battums Kruidenbitter 30% · 50 cl · Nederland
- Battums Kruidenbitter Mini 30% · 5 cl · Nederland
- Boomsma Beerenburg Kruik 30% · 50 cl · Nederland
- Boomsma beerenburg steen L 30% · 100 cl · Nederland
- Boomsma Beerenburger 30% · 100 cl · Nederland
Korte antwoorden op verwante vragen
- Wanneer is Koningsdag?
- Koningsdag valt sinds 2014 op 27 april. Valt die datum op een zondag, dan wordt Koningsdag een dag eerder gevierd.
- Is oranjebitter hetzelfde als jenever?
- Oranjebitter is op smaak gebracht met sinaasappelschil en kruiden. Jenever is in Verordening (EU) 2019/787 een eigen categorie met eigen regels.
- Vanaf welke leeftijd mag je oranjebitter kopen?
- Vanaf 18 jaar. Artikel 20 van de Alcoholwet verbiedt het verstrekken van alcoholhoudende drank aan wie die leeftijd nog niet heeft bereikt.
- Waar staat oranjebitter in de winkel?
- Bij de kruidenbitters aan de Brink in Bathmen, naast de beerenburgen en de Nederlandse kruidenlikeuren.
Verder lezen
Bronnen
- Verordening (EU) 2019/787 over gedistilleerde dranken, Europese Unie, EUR-Lex (geraadpleegd 2026-09-06)
- Eisen aan etiketten van gedistilleerde dranken, SpiritsNL (geraadpleegd 2026-09-06)
- Koningsdag, Het Koninklijk Huis (geraadpleegd 2026-09-06)
- Bitter orange, Citrus × aurantium, Royal Botanic Gardens, Kew (geraadpleegd 2026-09-06)
- Alcoholwet, artikel 20, Overheid.nl (geraadpleegd 2026-09-06)
Deze pagina is geschreven en gecontroleerd door ’t Bockje Bathmen, slijterij aan de Brink 2 in Bathmen. Laatst bijgewerkt op 7 september 2026.
Verkoop van alcohol onder de 18 jaar is verboden. NIX18.