Likeur · Uitleg
Wat is anijslikeur?
Anijslikeur is de verzamelnaam voor gedistilleerde dranken met anijssmaak. Verordening (EU) 2019/787 verdeelt ze over meerdere categorieën: een anijsdrank moet minstens 15 procent alcohol bevatten, anis minstens 35 procent, pastis minstens 40 procent en sambuca minstens 38 procent met minstens 350 gram zoetstof per liter. De smaak komt van anijs, steranijs of venkel.
| Anijsdrank, categorie 25 | Minstens 15 procent alcohol |
|---|---|
| Pastis, categorie 26 | Minstens 40 procent alcohol |
| Anis, categorie 28 | Minstens 35 procent alcohol |
| Gedistilleerde anijs, categorie 29 | Minstens 35 procent alcohol |
| Sambuca, categorie 36 | Minstens 38 procent alcohol en 350 gram zoetstof per liter |
| Smaakgevende planten | Anijs, steranijs, venkel of een plant met dezelfde hoofdaromastof |
| Anethol in pastis | 1,5 tot 2 gram per liter |
| Zoeting in pastis | Minder dan 100 gram per liter |
Wat is anijslikeur precies?
Anijslikeur is de verzamelnaam voor gedistilleerde dranken waarin de anijssmaak overheerst.
Verordening (EU) 2019/787 kent geen categorie die letterlijk anijslikeur heet. Wel staan er anijsdrank, pastis, pastis de Marseille, anis, gedistilleerde anijs, sambuca en mistrà in. Van die reeks noemt de verordening alleen sambuca een likeur; de andere zijn gedistilleerde dranken met anijssmaak. In het schap staan ze bij elkaar, omdat ze dezelfde smaakrichting delen.
Welke planten geven anijslikeur zijn smaak?
Anijs, steranijs en venkel leveren de smaak van anijsdranken, of een andere plant met dezelfde belangrijkste aromastof.
Verordening (EU) 2019/787 noemt bij categorie 25 met naam: steranijs (Illicium verum), anijs (Pimpinella anisum) en venkel (Foeniculum vulgare). Andere natuurlijke plantenextracten of aromatische zaden mogen erbij, zolang de anijssmaak overheerst. Voor anis, categorie 28, is de regel strenger: de kenmerkende smaak moet uitsluitend van anijs, steranijs, venkel of een combinatie daarvan komen.
Wat is het verschil tussen pastis en sambuca?
Pastis moet minstens 40 procent alcohol bevatten en onder 100 gram zoetstof per liter blijven, terwijl sambuca minstens 38 procent alcohol en minstens 350 gram zoetstof per liter heeft.
Pastis onderscheidt zich verder door zoethoutwortel: de verordening eist 0,05 tot 0,5 gram glycyrrhizinezuur per liter en 1,5 tot 2 gram anethol per liter. Sambuca is kleurloos, wordt gemaakt met distillaten van anijs of steranijs en bevat 1 tot 2 gram anethol per liter. De een is dus een droge anijsdrank, de ander een zoete likeur.
Waarom wordt anijslikeur troebel met water?
Anijsdranken worden troebel omdat anethol, de aromastof die de anijssmaak draagt, wel in alcohol oplost maar niet in water.
Zodra je water toevoegt, daalt het alcoholgehalte en slaat het anethol neer als heel kleine druppeltjes die het licht verstrooien. Onderzoekers noemen dat het ouzo-effect: een emulsie die vanzelf ontstaat, zonder dat er een emulgator aan te pas komt. Met elektronenmicroscopie is zichtbaar gemaakt dat elk druppeltje een kern heeft die rijk is aan ethanol en water, met een buitenlaag die rijk is aan anethol.
Hoeveel suiker zit er in anijslikeur?
Het suikergehalte loopt sterk uiteen: pastis blijft onder 100 gram zoetstof per liter, terwijl sambuca er minstens 350 gram moet hebben.
Een anijsdrank die als likeur wordt verkocht, valt onder de algemene regel voor likeur en bevat minstens 100 gram zoetstof per liter, berekend als invertsuiker. Bij sambuca ligt de ondergrens ruim drie keer zo hoog. Reken met een borrelglas van 5 centiliter, dan gaat het bij sambuca om minstens 17,5 gram suiker en bij een likeur op de ondergrens om 5 gram.
Hoe schenk je anijslikeur?
Anijsdranken kun je puur schenken of met koud water aanlengen; het water maakt de drank troebel.
Pastis begint bij 40 procent alcohol en wordt vaak met ruim koud water aangelengd. Sambuca begint bij 38 procent en is met minstens 350 gram zoetstof per liter aanzienlijk zoeter, waardoor er meestal een klein glas aan te pas komt. Een anijsdrank uit categorie 25 kan al bij 15 procent alcohol liggen en heeft dan minder verdunning nodig. Verstrekken aan iemand onder de 18 mag in geen geval; dat legt de Alcoholwet vast.
Welke anijslikeuren staan er in Bathmen?
In de winkel in Bathmen staan 32 anijslikeuren van 20 verschillende merken uit 7 landen. De prijzen lopen van € 3,99 tot € 34,99. Het alcoholpercentage loopt van 20% tot 47%.
- Anis Del Mono 35% · 70 cl · Spanje
- Anis Del Mono Seco 40% · 70 cl · Spanje
- Beylerbeyi Mavi Raki 45% · 70 cl · Turkije
- Boomsma Hagel & Donder 25% · 100 cl · Nederland
- Fratello Hazelnut 20% · 50 cl · Italië
- GALLIANO Sambuca Vaccari 70 cl · Italië
- Geuting Anis Likor 25% · 70 cl · Duitsland
- Helenas Ouzo 37,5% · 70 cl · Griekenland
- Hierbas Mari Mayans Triangle 26% · 70 cl · Spanje
- Lorenzo Inga My Sambuca 38% · 50 cl · Italië
Korte antwoorden op verwante vragen
- Is pastis een likeur?
- Nee. Pastis is in Verordening (EU) 2019/787 een eigen categorie met minstens 40 procent alcohol en minder dan 100 gram zoetstof per liter.
- Wat is anethol?
- Anethol is de aromastof die de anijssmaak draagt. Pastis moet 1,5 tot 2 gram per liter bevatten, sambuca 1 tot 2 gram per liter.
- Waarom zit er zoethout in pastis?
- Pastis bevat volgens de verordening natuurlijke extracten van zoethoutwortel, met 0,05 tot 0,5 gram glycyrrhizinezuur per liter.
- Hoeveel alcohol moet anis bevatten?
- Minstens 35 procent volume, net als gedistilleerde anijs. Een gewone anijsdrank begint al bij 15 procent.
Verder lezen
Bronnen
- Verordening (EU) 2019/787 betreffende gedistilleerde dranken, EUR-Lex, Publicatiebureau van de Europese Unie (geraadpleegd 2026-09-06)
- Bijlage I, categorie 25: anijsdrank, legislation.gov.uk (geraadpleegd 2026-09-06)
- Bijlage I, categorie 26: pastis, legislation.gov.uk (geraadpleegd 2026-09-06)
- Bijlage I, categorie 28: anis, legislation.gov.uk (geraadpleegd 2026-09-06)
- Bijlage I, categorie 36: sambuca, legislation.gov.uk (geraadpleegd 2026-09-06)
- Het ouzo-effect rechtstreeks waargenomen met microscopie, ChemistryViews (geraadpleegd 2026-09-06)
Deze pagina is geschreven en gecontroleerd door ’t Bockje Bathmen, slijterij aan de Brink 2 in Bathmen. Laatst bijgewerkt op 7 september 2026.
Verkoop van alcohol onder de 18 jaar is verboden. NIX18.
