Bier · Uitleg
Wat is het verschil tussen weizen en witbier?
Weizen en witbier zijn allebei tarwebier, maar ze verschillen in gist en kruiding. Een Duitse weizen bevat minstens 50% tarwemout en wordt vergist met een gist die banaan en kruidnagel maakt. Belgisch en Nederlands witbier gebruikt ongemoute tarwe en krijgt koriander en gedroogde sinaasappelschil. Het Duitse Reinheitsgebot laat die kruiden in weizen niet toe.
| Tarwemout in weizen | Minstens 50%, volgens de Deutscher Brauer-Bund |
|---|---|
| Tarwe in witbier | Ongemoute tarwe naast gerstemout |
| Kruiding witbier | Koriander en gedroogde sinaasappelschil |
| Kruiding weizen | Geen kruiden onder het Reinheitsgebot |
| Kruidnageltoon | 4-vinylguajacol, 0,5 tot 3,5 milligram per liter |
| Bananentoon | Isoamylacetaat, 2 tot 4 milligram per liter |
| Alcohol weizen | Meestal 5 tot 6% vol |
| Alcohol witbier | Vanaf 4% vol |
Waarin verschillen weizen en witbier echt?
Het verschil zit in de gist en de kruiding, niet in de tarwe: beide stijlen gebruiken tarwe, maar alleen witbier krijgt koriander en gedroogde sinaasappelschil.
Nederlandse Brouwers omschrijft witbier als bier van mout en ongemoute tarwe, ongefilterd, met een frisse zoetzure smaak door koriander en gedroogde sinaasappelschil. Weizen is het Duitse woord voor tarwe, en die tarwebieren bevatten volgens dezelfde bron geen koriander, gedroogde sinaasappelschil of andere toevoegingen.
Wie alleen op tarwe let, ziet dat verschil dus niet. Zet je de twee naast elkaar, dan ruik je bij een weizen banaan en kruidnagel en bij een witbier citrus en koriander.
Hoeveel tarwe zit er in een weizen?
Een Duitse weizen bevat minstens 50% tarwemout; brouwers werken meestal met 50 tot 70% en de rest is gerstemout.
De Deutscher Brauer-Bund noemt dat aandeel van minstens 50% tarwemout als voorwaarde om een bier Weizenbier te mogen noemen. Naast tarwemout mogen ook spelt- en roggemout worden gebruikt.
Boven ongeveer twee derde tarwemout wordt de bananentoon sterker, schrijft vakblad Braumagazin. Witbier werkt juist met ongemoute tarwe, wat een zachtere en troebelere indruk geeft.
Waarom zit er geen koriander in een weizen?
Het Reinheitsgebot laat voor bovengistend bier alleen mout, hop, gist en water toe, en kruiden zoals koriander vallen daar niet onder.
Voor ondergistend bier mag alleen gerstemout worden gebruikt. Voor bovengistend bier, zoals weizen, is ook mout van ander graan dan gerst toegestaan. Kruiden en vruchten blijven buiten die opsomming.
Buiten Beieren kunnen brouwers voor bijzondere bieren ontheffing krijgen om bijvoorbeeld anijs, kaneel of sinaasappel te gebruiken. Een gewone weizen valt daar niet onder, en dat is precies waarom de kruiding van witbier er wel in mag en in een weizen niet.
Waar komen banaan en kruidnagel in weizen vandaan?
Banaan en kruidnagel komen van de gist, niet van kruiden: de gist maakt tijdens de vergisting isoamylacetaat en 4-vinylguajacol.
Braumagazin noemt voor weissbier 2 tot 4 milligram isoamylacetaat per liter, de stof achter de bananentoon. Voor 4-vinylguajacol, de kruidnagel, geldt 0,5 tot 3,5 milligram per liter, met een geurdrempel rond 0,8 tot 1 milligram per liter.
De vergistingstemperatuur stuurt die verhouding. Warmer vergisten, tot 24 graden, geeft meer ester en dus meer banaan.
Hoe herken je weizen en witbier in het glas?
Weizen is voller en zit meestal tussen 5 en 6% vol, witbier is frisser en licht zurig en begint rond 4% vol.
Beide bieren zijn troebel, omdat ze niet gefilterd worden. Een weizen heeft doorgaans een hogere en stevigere schuimkraag door het hoge aandeel tarwe-eiwit.
Een weizen die wel gefilterd is, heet Kristallweizen en is helder.
Welke tarwebieren staan er in Bathmen?
In de winkel in Bathmen staan 42 tarwebieren van 32 verschillende merken uit 5 landen. De prijzen lopen van € 0,99 tot € 31,99. Het alcoholpercentage loopt van 4,5% tot 6,9%.
- 't Zwarte Schoap Meisterschoap Weizen NEIPA 5,5% · 33 cl · Nederland
- 't Zwarte Schoap Vriendschoap Dunkelweizen 5,2% · 33 cl · Nederland
- Affligem Belgisch Wit 4,8% · 30 cl · België
- Baptist Wit 5% · 33 cl · België
- Benediktiner Weissbier 5,4% · 50 cl · Duitsland
- Benediktiner Weissbier Krat 20x50cl. 5,4% · Duitsland
- Blanche De Bruges Brugs Tarwebier 5% · 25 cl · België
- Blanche De Namur 4,5% · 75 cl · België
- Blanche De Namur Magnum 4,5% · 150 cl · België
- Brouwerij Avereest Mafkees 5,5% · 33 cl · Nederland
Korte antwoorden op verwante vragen
- Is witbier hetzelfde als tarwebier?
- Witbier is een soort tarwebier. Tarwebier is de verzamelnaam; weizen en witbier vallen er allebei onder.
- Waarom is witbier troebel?
- Witbier wordt niet gefilterd. De troebeling hoort bij de stijl en is geen fout.
- Hoeveel alcohol zit er in een weizen?
- Meestal tussen 5 en 6% vol. Witbier begint rond 4% vol.
- Wat is Kristallweizen?
- Een weizen die wel gefilterd is, waardoor het bier helder in het glas staat in plaats van troebel.
- Mag er koriander in een Duits tarwebier?
- Onder het Reinheitsgebot niet. Buiten Beieren kan een brouwer ontheffing krijgen voor bijzondere bieren met kruiden of vruchten.
Verder lezen
Bronnen
- Biersoorten, Nederlandse Brouwers (geraadpleegd 2026-09-05)
- Unser Reinheitsgebot: Fragen und Antworten, Deutscher Brauer-Bund (geraadpleegd 2026-09-05)
- Stilportrait Weissbier: Von Nelken und Bananen, Braumagazin (geraadpleegd 2026-09-05)
- Wissenswertes rund ums Bier, Niedersaechsisches Landesamt fuer Verbraucherschutz und Lebensmittelsicherheit (geraadpleegd 2026-09-05)
Deze pagina is geschreven en gecontroleerd door ’t Bockje Bathmen, slijterij aan de Brink 2 in Bathmen. Laatst bijgewerkt op 5 september 2026.
Verkoop van alcohol onder de 18 jaar is verboden. NIX18.
Bericht als er iets bijzonders binnenkomt
Van een zeldzame botteling hebben we vaak maar een paar flessen, en die zijn meestal binnen een week weg. Laat je e-mailadres achter, dan krijg je bericht zodra er bier binnenkomt die de moeite waard is. Geen wekelijkse reclame.