Bisongraswodka

Bisongraswodka is een wodka met smaakstof: graanalcohol waaraan een extract van bisongras is toegevoegd. In de Europese indeling valt de beschermde Poolse variant onder de categorie wodka met smaakstof. Het Poolse woord is żubrówka, afgeleid van żubr, de Europese bizon.

Volgens het technisch dossier van de geografische aanduiding wordt de basis gemaakt van graanalcohol van landbouwoorsprong met minstens 96,5 procent alcohol. Het afgewerkte product heeft minimaal 37,5 procent alcohol, bevat ten hoogste 4,5 gram suiker per liter (gerekend als invertsuiker) en heeft een lichtgroene kleur met een gouden zweem. De internationale namen bison grass vodka en bison vodka verwijzen naar hetzelfde soort drank.

Het gaat om twee soorten uit het geslacht Hierochloë: Hierochloë odorata en Hierochloë australis. Hierochloë odorata is ook bekend als mariagras, heilig gras of vanillegras. Het gras bevat coumarine, een geurstof die van nature in de plant voorkomt.

Het technisch dossier schrijft voor dat het gras geplukt wordt op natuurlijke weiden in het woud van Białowieża en het woud van Knyszyń, of op velden in dezelfde streek waar het geteeld wordt. Na de oogst droogt het gras op schaduwrijke plekken, buiten direct zonlicht. Daarna trekt het drie dagen in een gesloten installatie in een oplossing van alcohol. Het extract rust een maand op eikenhouten vaten voordat het met graanalcohol en suikersiroop wordt gemengd, gefilterd en gebotteld.

De volledige beschermde naam luidt 'Herbal vodka from the North Podlasie Lowland aromatised with an extract of bison grass', in het Pools 'Wódka ziołowa z Niziny Północnopodlaskiej aromatyzowana ekstraktem z trawy żubrowej'. De naam staat in het Europese register van geografische aanduidingen voor gedistilleerde dranken, met Polen als land van herkomst.

De oorspronkelijke Europese registratie dateert van 23 september 2003, in de aanloop naar de Poolse toetreding tot de EU. Het afgebakende gebied is de Noord-Podlasische laagvlakte. Het dossier legt de band met de streek uit via de wisent: het Białowieża-woud is het leefgebied van de Europese bizon, en bisongras hoort bij zijn voedsel. Ook na de Brexit is de naam in het Verenigd Koninkrijk beschermd.

De reden is coumarine. In de Verenigde Staten geldt voedsel waaraan coumarine is toegevoegd, ook via tonkabonen of tonka-extract, als vervalst volgens de federale regel 21 CFR 189.130. Volgens het Amerikaanse drankvakblad VinePair is coumarine daar sinds 1954 niet toegestaan in eten en drinken.

Daardoor was de oorspronkelijke bisongraswodka lange tijd niet legaal te koop in de VS. VinePair meldt dat de producent Polmos Białystok sinds 2010 een versie zonder coumarine maakt die wel in Amerika mag worden ingevoerd. In Europa gelden die Amerikaanse regels niet.

Het sprietje is een herkenningsteken, geen voorschrift. Het technisch dossier van de beschermde aanduiding noemt het niet als verplicht onderdeel. Producent Polmos Białystok schrijft dat elke fles met de hand wordt voorzien van een grashalm, als teken van echtheid en natuurlijke herkomst. Volgens VinePair doen de meeste merken bisongraswodka hetzelfde.

De stokerij van Polmos Białystok ligt volgens de producent ongeveer 200 kilometer van Warschau, in de Noord-Podlasische laagvlakte zelf. Het grassprietje geeft de drank zijn kleur niet: die komt uit het extract dat vooraf is gemaakt, zoals het technisch dossier beschrijft.

In de winkel staan 12 flessen bisongraswodka en verwante varianten, allemaal uit Polen. Het grootste deel komt van Zubrowka: de klassieke Zubrowka Bison Grass, de Biala, Czarna en Zlota, de Rosé, de smaakvarianten Vanilla, Raspberry en Mango & Passionfruit, en de Fresh-varianten. Daarnaast staat Grasovka Bison Brand in het schap, een tweede Pools merk in deze categorie.

Wie wil weten welke fles de beschermde aanduiding draagt en welke een smaakvariant is, kan dat op het etiket nalezen of in de winkel vragen. Voor advies over bisongraswodka kunt u bellen of langskomen bij ’t Bockje aan de Brink 2 in Bathmen.

De winkel staat aan de Brink 2 in Bathmen. Open dinsdag tot en met vrijdag van 09.00 tot 18.00 uur en zaterdag van 09.00 tot 17.00 uur. Voor advies belt u 0570 541 278 of mailt u naar info@bockje.nl.