Whisky · Uitleg
Wat is een dram?
Een dram is geen vaste maat. Het woord komt uit Schotland en betekent niet meer dan een glas whisky. In Nederland gaat het meestal om 2 tot 3 cl. Een dram van 3 cl op 40 procent bevat 12 ml pure alcohol, ongeveer 9,5 gram, en dat is bijna precies een Nederlands standaardglas. Uit een fles van 70 cl schenk je zo 23 drams.
| Vaste maat | Nee, een dram is geen wettelijke of vaste hoeveelheid |
|---|---|
| Gebruikelijk in Nederland | 2 tot 3 cl per glas |
| Voorgeschreven maat Verenigd Koninkrijk | 25 ml of 35 ml, of een veelvoud daarvan |
| Nederlands standaardglas sterke drank | 35 ml op 35 procent, ongeveer 10 gram pure alcohol |
| Dram van 3 cl op 40 procent | 12 ml pure alcohol, ongeveer 9,5 gram |
| Dram van 2 cl op 40 procent | 8 ml pure alcohol, ongeveer 6,3 gram |
| Drams uit een fles van 70 cl | 23 van 3 cl, of 35 van 2 cl |
| Leeftijdsgrens | 18 jaar, artikel 20 van de Alcoholwet (NIX18) |
Hoeveel centiliter is een dram?
Een dram heeft geen vaste inhoud; in Nederland gaat het meestal om 2 tot 3 cl whisky per glas.
Het woord komt uit Schotland, waar een dram simpelweg een glas whisky aanduidt. Er hoort geen maatbeker bij. Wie thuis schenkt, bepaalt zelf hoeveel er in het glas gaat.
Voor het rekenwerk is dat lastig, want het verschil tussen 2 en 3 cl is de helft meer alcohol. Meet daarom een keer af hoeveel jouw gewone schenkbeweging oplevert.
Is een dram ergens wettelijk vastgelegd?
In het Verenigd Koninkrijk moet gedistilleerd per glas worden verkocht in maten van 25 of 35 milliliter, of in een veelvoud daarvan.
Die verplichting staat in de Weights and Measures (Intoxicating Liquor) Order 1988, waarin bij de wijziging van 1994 de maat van 35 milliliter naast die van 25 milliliter is gezet. Een horecagelegenheid kiest een van beide en hangt op welke maat wordt geschonken.
De Nederlandse Alcoholwet regelt wie alcohol mag verstrekken en aan wie, niet hoeveel er in het glas gaat. Een dram is hier dus een gewoonte, geen voorschrift.
Hoeveel standaardglazen is een dram?
Een dram van 3 cl whisky op 40 procent bevat 12 ml pure alcohol en telt daarmee voor bijna een Nederlands standaardglas.
Een standaardglas bevat ongeveer 10 gram pure alcohol; voor sterke drank is dat 35 ml op 35 procent. Alcohol weegt 0,789 gram per milliliter, dus die 12 ml komt neer op 9,5 gram.
Reken het om naar jouw glas. Een dram van 2 cl op 40 procent geeft 8 ml pure alcohol, ongeveer 6,3 gram. Een dram van 3 cl op vatsterkte van 58 procent geeft 17,4 ml, ongeveer 13,7 gram, bijna anderhalf standaardglas.
Hoeveel drams gaan er in een fles?
Uit een fles van 70 cl schenk je 23 drams van 3 cl of 35 drams van 2 cl.
Bij kleinere flessen loopt dat snel terug. Een fles van 50 cl geeft 16 drams van 3 cl, een fles van 35 cl geeft er 11, en een fles van 20 cl geeft er 6.
Dat rekensommetje is handig bij een proeverij. Wil je met zes mensen zes whisky’s proeven van 2 cl per glas, dan haal je uit elke fles van 70 cl bijna zes van zulke avonden.
Waarom is een dram bij een proeverij kleiner?
Bij een proeverij wordt vaak 2 cl per glas geschonken, zodat er meer whisky’s naast elkaar kunnen staan zonder dat de hoeveelheid alcohol oploopt.
Zes glazen van 2 cl op 40 procent zijn samen 12 cl whisky, goed voor bijna vier standaardglazen. Bij 3 cl per glas is dat al bijna zes standaardglazen.
Voor alle duidelijkheid: alcohol schenken aan iemand onder de 18 jaar mag niet, ook niet thuis. Artikel 20 van de Alcoholwet legt die grens vast; NIX18 is daar de bekende naam van.
Welke whisky's in kleine flessen van 20 tot 50 cl staan er in Bathmen?
In de winkel in Bathmen staan 220 whisky's van 96 verschillende merken uit 13 landen. De prijzen lopen van € 6,99 tot € 299,99. Het alcoholpercentage loopt van 40% tot 73,7%.
- 1770 Glasgow Distillery 2nd Release 46% · 50 cl · Schotland
- Aberfeldy Whisky 12Y 40% · 20 cl · Schotland
- Akashi Single Malt 5 Years Old Sherry cask 50% · 50 cl · Japan
- Akashi White Oak NAS 40% · 50 cl · Japan
- Akashi White Oak Single Malt Japanse Whisky 46% · 50 cl · Japan
- Akkeshi New Born Fondations 3 Mizunara Cask 20cl 55% · 20 cl · Japan
- Amrut The Dutch Kumbha Sherry Cask 46% · 50 cl · India
- Auchentoshan Collection 3×20 CL set 30 cl · Schotland
- Ballantine's Scotch Whisky 40% · 35 cl · Schotland
- Ballantine's Scotch Whisky 12 Years Old 40% · 20 cl · Schotland
Korte antwoorden op verwante vragen
- Hoeveel ml is een dram?
- Er is geen vaste waarde. In Nederland gaat het meestal om 20 tot 30 ml; in Britse horeca is een geschonken maat gedistilleerd wettelijk 25 of 35 ml.
- Is een dram hetzelfde als een shot?
- Nee. Een shot is een borrelglas dat in een keer leeg gaat, een dram is een hoeveelheid whisky die je op je gemak drinkt. Geen van beide is een wettelijke maat.
- Hoeveel drams zitten er in een fles van 70 cl?
- 23 drams van 3 cl, of 35 drams van 2 cl.
- Hoeveel water doe je bij een dram?
- Dat bepaal je zelf, meestal een paar druppels met een pipet. De Scotch Whisky Association stelt dat er geen voorgeschreven manier is om whisky te drinken.
Verder lezen
Bronnen
- The Weights and Measures (Intoxicating Liquor) Order 1988, article 3, legislation.gov.uk (geraadpleegd 2026-09-05)
- The Weights and Measures (Intoxicating Liquor) (Amendment) Order 1994, legislation.gov.uk (geraadpleegd 2026-09-05)
- Hoeveel alcohol zit er in een (standaard)glas?, ALCOHOLInfo, Trimbos-instituut (geraadpleegd 2026-09-05)
- Alcoholwet, artikel 20, Overheid.nl (geraadpleegd 2026-09-05)
- Scotch Whisky FAQs, Scotch Whisky Association (geraadpleegd 2026-09-05)
Deze pagina is geschreven en gecontroleerd door ’t Bockje Bathmen, slijterij aan de Brink 2 in Bathmen. Laatst bijgewerkt op 5 september 2026.
Verkoop van alcohol onder de 18 jaar is verboden. NIX18.
Bericht als er iets bijzonders binnenkomt
Van een zeldzame botteling hebben we vaak maar een paar flessen, en die zijn meestal binnen een week weg. Laat je e-mailadres achter, dan krijg je bericht zodra er whisky binnenkomt die de moeite waard is. Geen wekelijkse reclame.