Wat is een abdijbier?

Abdijbier is een bier dat zijn naam of zijn recept aan een abdij ontleent, terwijl het brouwen zelf meestal bij een gewone brouwerij gebeurt.

Het woord alleen zegt daarom weinig. Een brouwerij mag een afbeelding van een klooster op het etiket zetten zonder dat er een abdij achter zit.

Om die reden bestaat er in België een label. Alles over bier, de site van de Belgische Brouwers, beschrijft het als Erkend Belgisch Abdijbier, toegekend sinds 1999 door de Unie van de Belgische Brouwers.

Het label eist lidmaatschap van de Unie van de Belgische Brouwers, een band met een bestaande abdij en een afdracht aan die abdij.

Het bier moet worden geproduceerd en verhandeld door de abdij zelf, door een brouwer met een licentie, of door een brouwerij met een contract met de abdij. De royalty’s gaan naar liefdadige en culturele doelen.

De abdij of de stichting erachter houdt bovendien zeggenschap over de reclame en over de manier waarop het bier in de markt wordt gezet. Het logo is een gestileerd kelkglas met bruin bier voor een gotisch spitsboograam.

Een trappist wordt binnen de muren van een trappistenabdij gebrouwen, onder toezicht van de monniken, terwijl een abdijbier ook buiten de abdij gemaakt mag worden.

Het label Authentic Trappist Product wordt beheerd door de Internationale Vereniging Trappist. Alleen abdijen die bij die vereniging zijn aangesloten, kunnen het aanvragen.

Het Belgische abdijbierlabel wordt daarentegen door een brouwersorganisatie beheerd. Beide labels regelen dat een deel van de opbrengst naar de abdij of naar goede doelen gaat, maar alleen bij trappist ligt de brouwerij op het abdijterrein.

De naam abdijbier zegt niets over het alcoholpercentage of de kleur, want het label stelt eisen aan de herkomst en niet aan het recept.

Onder de abdijbieren vallen blonde, bruine en tripelbieren, en er bestaan ook alcoholvrije varianten. Wat er in de fles zit, leest u op het etiket.

Verordening (EU) nr. 1169/2011 verplicht daarop het alcoholvolumegehalte, de inhoud, de ingrediënten en de houdbaarheid. Op die gegevens kunt u afgaan; op het woord abdij alleen niet.

Nederland kent bieren die aan een abdij zijn verbonden, maar het label Erkend Belgisch Abdijbier is een Belgische regeling en geldt hier niet.

Nederlandse Brouwers telt in Nederland meer dan 900 brouwerijen. Een deel daarvan brouwt in opdracht van of in samenwerking met een abdij, en zet dat op het etiket.

Voor Nederlands bier geldt daarnaast het Warenwetbesluit Gereserveerde aanduidingen, dat namen als pils, oud bruin en bok vastlegt. Abdijbier staat daar niet tussen, dus die naam is in Nederland niet beschermd.