Brandy · Uitleg
Wat is brandewijn?
Brandewijn is gedistilleerde wijn. In de Europese regels heet de basis wijnbrandewijn, met minstens 37,5 procent alcohol. Rijpt die op eikenhout, dan mag hij brandy of Weinbrand heten: minstens een jaar in vaten vanaf 1.000 liter of zes maanden in kleinere vaten, en minstens 36 procent alcohol. Cognac en armagnac zijn beschermde namen binnen dat veld.
| Wijnbrandewijn | Minstens 37,5 procent alcohol |
|---|---|
| Brandy of Weinbrand | Minstens 36 procent alcohol |
| Rijping brandy | 1 jaar in eiken vaten vanaf 1.000 liter, of 6 maanden in kleinere |
| Toevoeging van alcohol | Niet toegestaan |
| Vluchtige stoffen | Minstens 125 gram per hectoliter alcohol van 100 procent |
| Methanol | Hoogstens 200 gram per hectoliter alcohol van 100 procent |
| Beschermde namen | Cognac, Armagnac, Brandy de Jerez |
| Vastgelegd in | Verordening (EU) 2019/787, bijlage I |
Waarvan wordt brandewijn gemaakt?
Brandewijn wordt gemaakt door wijn te distilleren; toevoeging van andere alcohol is in de Europese regels niet toegestaan.
Bijlage I van Verordening (EU) 2019/787 noemt de eerste stap wijnbrandewijn: gedistilleerd uit wijn, met minstens 125 gram vluchtige stoffen per hectoliter alcohol van 100 procent en hoogstens 200 gram methanol. Verdunde of onverdunde alcohol erbij doen mag niet. Dat onderscheidt brandewijn van dranken die op neutrale alcohol worden opgebouwd.
Wat is het verschil tussen wijnbrandewijn en brandy?
Wijnbrandewijn is het gedistilleerde product zelf, brandy is wijnbrandewijn die op eikenhout heeft gerijpt.
De Europese regels zetten die twee als aparte categorieen naast elkaar. Wijnbrandewijn kent geen rijpingseis, brandy wel. Het verschil in minimumsterkte loopt de andere kant op dan je zou verwachten: wijnbrandewijn moet minstens 37,5 procent halen, brandy minstens 36 procent.
Hoe lang moet brandy op hout liggen?
Brandy moet minstens een jaar rijpen in eiken vaten van 1.000 liter of meer, of zes maanden in kleinere eiken vaten.
Kleinere vaten geven meer houtcontact per liter, en daarom mag de termijn daar korter zijn. Beide routes staan gelijkwaardig in bijlage I van Verordening (EU) 2019/787. Wie langer wil rijpen, mag dat; de regel geeft alleen de ondergrens. Beschermde namen als Cognac en Armagnac stellen hun eigen, hogere eisen.
Welke brandewijnen hebben een beschermde naam?
Cognac en armagnac zijn beschermde herkomstnamen voor Franse druivenbrandewijn, en in Spanje geldt Brandy de Jerez als eigen benaming met een eigen controleorgaan.
Voor cognac schrijft het cahier des charges twee distillaties in een alambic charentais voor en minstens 40 procent alcohol bij verkoop. Voor armagnac geldt een doorlopende distillatie tot hoogstens 72,4 procent en eveneens 40 procent bij het bottelen. Een naam als brandy zonder herkomst kent die extra eisen niet.
Waarin rijpt Brandy de Jerez?
Brandy de Jerez rijpt in Amerikaans eiken vaten van 500 liter die eerst minstens drie jaar sherry hebben bevat.
Het Consejo Regulador beschrijft daarnaast het stelsel van criaderas y solera, waarbij vaten in rijen boven elkaar liggen en er telkens een deel wordt afgetapt en aangevuld vanuit de rij erboven. Daardoor zit er in elke fles een deel oudere brandy. De drie klassen verschillen in het aandeel holandas: 50 procent, 75 procent en 100 procent.
Hoeveel brandy's staan er in Bathmen?
In de winkel in Bathmen staan 61 brandy's van 28 verschillende merken uit 8 landen. De prijzen lopen van € 5,99 tot € 219,99. Het alcoholpercentage loopt van 30% tot 45%.
- Ararat 10 Years Old Akhtamar 40% · 70 cl · Diverse
- Asbach 15 40% · 70 cl · Duitsland
- Asbach 8 40% · 70 cl · Duitsland
- Asbach Uralt Original 3 Years Old Brandy 38% · 70 cl · Duitsland
- Asbach Uralt Weinbrand 38% · 70 cl · Duitsland
- Asbach Uralt Weinbrand 36% · 100 cl · Duitsland
- Brandy Lepanto Gran Reserva 36% · 70 cl · Spanje
- Caffo Brandy 1964 Stravecchio Gran Riserva Cinquant'anni 45% · 70 cl · Italië
- CAFFO Italiaanse brandy 46 Years Old Vintage 1970 42% · 70 cl · Italië
- Caffo Miss Dominique Brandy Arzente Riserva 40% · 70 cl · Italië
Korte antwoorden op verwante vragen
- Is brandewijn hetzelfde als cognac?
- Cognac is een brandewijn met een beschermde herkomst uit de Charente. Alle cognac is brandewijn; niet alle brandewijn is cognac.
- Waarvoor gebruik je brandewijn in de keuken?
- Brandewijn wordt in Nederland veel gebruikt voor inmaak, zoals boerenjongens en boerenmeisjes, en om mee te flamberen.
- Mag er alcohol worden toegevoegd aan brandy?
- Nee. Bijlage I van Verordening (EU) 2019/787 sluit toevoeging van alcohol uit, verdund of onverdund.
- Vanaf welke leeftijd mag je brandewijn kopen?
- Vanaf 18 jaar. NIX18 geldt in de winkel en online; bij twijfel vragen wij om een legitimatie.
Verder lezen
Bronnen
- Verordening (EU) 2019/787, bijlage I: categorieen gedistilleerde dranken, The National Archives, legislation.gov.uk (geraadpleegd 2026-09-06)
- Verordening (EU) 2019/787 betreffende gedistilleerde dranken, EUR-Lex, Publicatiebureau van de Europese Unie (geraadpleegd 2026-09-06)
- Frequently asked questions over Brandy de Jerez, Consejo Regulador Brandy de Jerez (geraadpleegd 2026-09-06)
- Cahier des charges AOC Cognac, INAO (geraadpleegd 2026-09-06)
- Cahier des charges AOC Armagnac, INAO (geraadpleegd 2026-09-06)
Deze pagina is geschreven en gecontroleerd door ’t Bockje Bathmen, slijterij aan de Brink 2 in Bathmen. Laatst bijgewerkt op 7 september 2026.
Verkoop van alcohol onder de 18 jaar is verboden. NIX18.